Titus Brandsma

Voornaam:

Betekenis van de naam Titus

De betekenis van de naam zou komen uit het Latijnse citaat: "Titi sunt columbae agrestes." Titus betekent dus: 'wilde duif.'

Titus Brandsma, zalige Karmeliet en martelaar

De zalige Titus Brandsma wordt op 23 februari 1881 geboren als Anno Sjoerd in Oegeklooster dicht bij Bolsward.
Hij stamt uit een oud Fries boerengeslacht.
In 1895 treedt hij in bij de orde van de Karmelieten en neemt er de naam Titus aan, zoals de leerling waar St. Paulus een brief aan schreef. Als hij in 1905 priester gewijd wordt krijgt hij van zijn kloosteroverste de opdracht in Rome filosofie te gaan studeren. In 1909 wordt de ziekelijke pater Titus hoogleraar aan het groot seminarie van de pater Karmelieten te Oss. In 1923 wordt hij benoemd tot professor aan de katholieke universiteit van Nijmegen waar hij later ook als Rector Magnificus wordt aangesteld.
Naast zijn dagelijks werk als priester, monnik en professor schrijft hij veel in dagbladen en wetenschappelijke tijdschriften.
Veel heeft hij gepubliceerd over Theresia van Avila en hij is een van de grootste kenners van de Nederlandse mystieken.
Ook werkt hij mee aan de emancipatie van de katholieke Nederlanders en ook op sociaal gebied is hij actief onder andere in zijn functie van geestelijk adviseur van de katholieke journalisten organisatie. In de moeilijke crisisjaren komt hij zowel op voor journalisten als voor onderwijzend personeel dat het niet makkelijk heeft.
Maar hij is niet bang voor zijn mening uit te komen. Heel duidelijk neemt hij reeds in 1935 afstand van de Joden-vervolging door Hitler-Duitsland. Als raadsman van aartsbisschop Johannes kardinaal De Jong, maar ook binnen de organisaties van katholiek onderwijs en pers blijft hij gedurende de oorlog vechten tegen de verderfelijke ideeën van het nationaal socialisme. Het kan haast niet uitblijven dat hij verraden wordt. Dat weerhoudt hem niet de waarheid te zeggen en schrijven. Hij gelooft immers stellig in wat hij in een brief aan de redacties van de dagbladen schrijft: "God spreekt het laatste woord en loont zijn trouwe knecht."
Op 19 januari 1942 wordt pater Titus door de Duitsers gearresteerd, komt terecht in het "Oranjehotel" in Den Haag en verblijft er zeven zware weken. Tenslotte belandt hij op 13 juni 1942 in het beruchte concentratiekamp Dachau. Hij doorstaat er de verschrikkelijkste kwellingen en martelingen met een bijna onmenselijke gelatenheid en sterft uiteindelijk op 26 juli als een martelaar.
Vele getuigenissen van overlevenden, maar ook zijn eigen gedichten bewaren de zielengrootheid van deze moedige, zachtaardige, maar strijdlustige man tot in lengte van dagen.

Feestdag

Op 3 november 1985 is Pater Titus Brandsma, Karmeliet zalig verklaard door Paus Johannes Paulus II.

Gebed

God, Gij zijt de bron en het begin van al wat leeft.
Aan de zalige Titus hebt Gij de kracht van uw Geest geschonken, zodat hij - ook tijdens de wrede vervolgingen en met de dood voor ogen - moedig opkwam voor de vrijheid van de Kerk en de waardigheid van de mens.
Verleen ons op zijn voorspraak, dat wij, die hoopvol uitzien naar uw Rijk van gerechtigheid en vrede, ons niet schamen voor het evangelie en in alles wat ons in het leven overkomt mogen rekenen op uw barmhartigheid.
Door Jezus Christus, uw Zoon en onze Heer. Amen.

Afbeelding

Op afbeeldingen zien we pater Titus meestal in het habijt van de Karmelieten. Hij draagt de martelaarspalm maar ook de ganzenveer of een krant als schrijver van zowel journalistiek als mystiek en theologisch werk.
De in het borduurontwerp gebruikte wachttoren van Dachau herinnert niet alleen aan zijn levenseinde maar ook aan het feit dat hijzelf een wachttoren was tegen het verderfelijke Nationaal Socialisme van Hitler.

Literatuur

  • Ludo Jongen: Heiligenlevens in Nederland en Vlaanderen, pag. 124;
  • Links

  • De site van De Karmel in Nederland
  • In Bolsward vinden we het Titus Brandsma Museum
  • Voornamen

    Mannennamen afgeleid van Titus: Titus.

    Vrouwennamen afgeleid van Titus: Titia, Titiana.