Betekenis van de naam Franciscus
De naam Franciscus betekent: "Fransman".
Voornamen
Als
mannennaam komt de naam Franciscus onder andere voor in de vormen:
Cecco, Cis, Ciske, Francesco, Francies, Francis, Francisco, Franciscus, Franco, Francoise, François, Frank, Franklin, Frans, Fransinus, Fransje, Franz, Frekie, Frence, Frenk, Frens, Frenky, Paco, Pancho, Panchoi, Panna, Paquito, Quico, Sies, Soei, Sooi, Sus.
Meisjes dragen de naam onder andere in de vorm:
Cis, Ciska, Cissy, Fanny, Fraansk, Fran, Franca, Francella, Frances, Francesca, Francina, Francine, Francis, Francisca, Franciszka, Française, Françoise, Franda (+Jolanda=Viooltje), Franka, Franky, Franny, Fransine, Fransiska, Fransje,Pancha, Panchita, Pancita, Quita, Sien, Siena, Sienie, Sientje, Sieska, Sina.
Franciscus van Assisië
De Heilige Franciscus van Assisië leeft van 1181-1226.
Hij is een van de meest geliefde middeleeuwse heiligen.
Zijn vader is een rijke lakenkoopman.
Gedoopt als Giovanni (Jozef), noemt zijn vader hem na een reis naar Frankrijk: Franciscus (Fransman).
De opgewekte, vrolijke jonge man is altijd vrijgevig voor de armen.
Tijdens een pelgrimstocht naar Rome ontmoet hij en leproseleider, hij geeft hem niet alleen te eten maar kust zelfs de aangetaste hand van de man. Voor die tijd een uitzonderlijk teken van eerbied.
Hij raakt steeds meer geïnteresseerd in geestelijke zaken.
In de ruïne van een oude kapel spreekt een kruisbeeld tot hem en vraagt hem de kerk op te knappen. Hij gaat naar zijn vaders huis, laadt zijn paard vol met dure kleren, verkoopt de kleren en het paard en keert terug naar de priester van de kapel en geeft die al het geld dat hij ontvangen heeft.
Als zijn woedende vader hem door de bisschop op het matje laat roepen kleedt Franciscus zich spiernaakt uit en geeft alles terug aan zijn vader, met de woorden dat hij nu alleen nog zijn hemelse Vader over heeft.
Hij gaat als kluizenaar leven. Om Christus zo goed mogelijk na te volgen beoefent hij zeer uitdrukkelijk de armoede zoals die beschreven is in het evangelie van
Matthëus 10: 10-13.
Weldra krijgt hij volgelingen. De armoede noemt hij zijn "vrouw". Iedere ziekte is zijn "zuster". Zijn lichaam noemt hij "broeder aap." En elk schepsel noemt hij liefkozend: "broeder zon, zuster maan," enz. En ook het einde van het leven beschouwt hij als een gave Gods en noemt het "zuster dood."
In het jaar 1224 ontvangt hij in zijn lichaam de "stigmata", dat zijn de vijf wonden die Christus tijdens de kruisiging opliep. In handen en voeten de gaten van de spijkers en in het hart de lanssteek. Pas na zijn dood wordt dit bekend.
Hij schrijft een eenvoudige leefregel voor zijn volgelingen, die na wijzigingen door Paus Honorius wordt goedgekeurd en onder de naam
Regula Bullata bekend is geworden.
Zo is Franciscus de stichter van vele kloosterorden waarvan de Franciscanen, Conventuelen, Kapucijnen en de Clarissen de bekendste zijn.
De deugden die hij voorleeft en zo propageert zijn: christelijke blijheid, boetvaardigheid, liefde tot de armoede en het eenvoudige leven.
Feestdag
De feestdag van de heilige Franciscus wordt gevierd op 4 oktober en valt tegenwoordig samen met wereld dierendag.
Lofzang op de Schepping (verkort)
Zonnelied van St. Franciscus
Allerhoogste, almachtige, algoede Heer:
U zij alle lof, glorie, eer en alle zegeningen.
U alleen, allerhoogste, komen zij toe;
en niemand is waardig uw naam uit te spreken.
Geprezen zijt Gij, Heer, met al uw schepselen,
en heel bijzonder vrouwe zuster Zon,
die ons de dag geeft, en die ons verlicht,
en die schoon is en stralend,
en met haar grote pracht een afbeelding is van U, allerhoogste.
En geloofd zijt Gij, Heer, om zuster Maan,
en om de sterren,
die Gij geschapen hebt aan de hemel,
helder, kostelijk en schoon.
En geloofd zijt Gij heer, om broeder Wind,...
om zuster Water,...
om broeder Vuur...
En geloofd zijt Gij om onze zuster, Moeder Aarde,
die ons onderhoudt en voedt,
en allerlei vruchten voortbrengt,
en kleurige bloemen en planten....
En geloofd zijt Gij, Heer,
om onze broeder de Dood van het lichaam,
die geen sterveling ontvluchten kan...
Looft dan en zegent de Heer,
en dankt Hem alle schepselen,
en dient Hem in grote nederigheid.
Patroon
Beschermheilige van armen en behoeftigen en ook van de kleermakers, dit omdat zijn vader lakenkoopman was.
Franciscus wordt aangeroepen tegen pest en hoofdpijn.
In 1979 is Franciscus uitgeroepen tot patroonheilige van de milieu-beweging.
Martyrologium Romanum:
Quarto Nonas Octóbris:
Assísii, in Umbria, natális sancti Francísci, Levítæ et Confessóris; qui trium Ordinum, scílicet Fratrum Minórum, Páuperum Dominárum, ac Fratrum et Sorórum de Pæniténtia Fundátor éxstitit. Ipsíus autem vitam, sanctitáte ac miráculis plenam, sanctus Bonaventúra conscrípsit.
In het Nederlands:
4 oktober:
Te Assisië in Umbria geboortedag (ten hemel) van Sint Franciscus, clericus en belijder, stichter van drie ordes: de Minderbroeders, de arme Clarissen en de broeders en zusters van Boetedoening. Zijn leven vol heilige daden en wonderen werd beschreven door de heilige Bonaventura.
Afbeelding
Telpatroon 32 x 24 kruisjes
OF

Ontmoeting van Franciscus met
Clara
Op afbeeldingen zien we Franciscus altijd in het bruine habijt van de franciscaner orde met een wit koord voorzien van drie knopen om te herinneren aan de drie geloften: gehoorzaamheid, kuisheid en armoede. Hij is daarbij blootsvoets of met alleen sandalen. Tevens is er een monnikskap die alle bedelorden dragen.
Dikwijls drukt Franciscus een kruis tegen de borst en aan de voeten een doodshoofd met boek. Dit alles herinnert aan zijn uitspraak in het zonnelied: "Broeder dood".
Soms is hij omgeven door vogels, soms vergezelt hem de wolf. Dit laatste vanwege een oude legende die vertelt dat Franciscus eens een zeer woeste wolf getemd zou hebben. Een ander verhaal zegt dat hij tot de vogels zou hebben gesproken.
Weerspreuk
Met Franciscus zaai maar aan, 't geeft ons wagens vol met graan.
Spreekwoord
Het was een vrolijk Fransje.
Literatuur
Butler H.L., Heiligen Levens pag. 142;
Honderd en een Heiligen, pag. 58;
Sanctus, meer dan 500 heiligen herkennen, pag. 229;
Heiligen van Alle Tijden, pag. 163;
Links